Nature Reflections | fotografie door Bas Breetveld

Wanneer er niet op ze gejaagd wordt blijken vossen helemaal niet zo schuw te zijn als wel eens wordt beweerd. Per individu kan het echter behoorlijk verschillen. Het is een misvatting dat dieren bang zouden moeten zijn voor mensen. Wanneer er in een gebied niet gejaagd wordt, dan vormen wij geen enkele bedreiging voor ze. Vooral als er regelmatig mensen komen in zo'n gebied, hebben de dieren dat snel door. Dat mochten wij o.a. in Alaska ondervinden. In de beschermde gebieden waren beren, vossen, elanden, kariboes en vogels in het geheel niet bang en bleven gewoon doen waar ze mee bezig waren met mensen, wij dus, in hun nabijheid. Sommige diersoorten hebben een aangeboren schuwheid voor alles wat groter is dan zijzelf. In Alaska ben je vrij snel zelf de kleinste .. Wanneer er gejaagd is in een gebied, geven de dieren de angst voor mensen nog generaties lang door aan hun jongen. De angst blijft, ook al is er al jaren niet meer gejaagd.
In de duinen mag sinds een aantal jaren officieel niet meer gejaagd worden. Zo lopen er enkele vossen rond die wel heel erg tolerant zijn t.a.v. mensen. Sterker nog, ze komen even kijken als er mensen in de buurt zijn. Dat werkt in de hand dat de beestjes nog wel eens wat toegeworpen krijgen van passanten, variërend van krentenbollen tot kattenbrokken. Zodoende krijgen we vaak bedelende vossen te zien. Niet raar of zo; het zijn immers hondachtigen. Of de vossen daar beter of slechter van worden zou ik zo niet kunnen zeggen. Eerlijk gezegd gun ik ze die extra happen van harte in tijden van voedselschaarste, net als onze tuinvogels in de winter.
Vervelend voor de vossen wordt het als één en dezelfde vos telkens op een vaste plek wordt gevoerd zoals gebeurt. Andere vossen (en mensen) krijgen dit binnen de kortste keren door en er zal geconcurreerd worden om het territorium. Zo wordt de sociale rangorde onder de vossen in het gebied verstoord en krijgt de mens weer eens te veel invloed op het gedrag van de vossen. Er breken gevechten uit en er gaat energie verloren die ze beter in de jacht op konijnen e.d. kunnen stoppen in plaats van voedsel met voedingswaarde nul. Het gevolg van het bekend raken van een dergelijke locatie. Om die reden vermeld ik ze nooit op mijn website ...
Voor de fotograaf, zoals ik, zijn die ‘gemakkelijke’ vossen een zeer goede gelegenheid om indringende foto’s van ze te maken. Het is zelfs bijna de enige gelegenheid vermoed ik. De zintuigen van een vos zijn dermate goed ontwikkeld dat je jezelf niet schuil kunt houden voor ze. Camouflage en geurloze zeep gebruiken, zoals sommige experts beweren te doen: grote nonsens. Ze kunnen een muis onder de sneeuw horen en ruiken op afstand en bovendien zullen ook deze hondachtigen beschikken over een ‘zesde zintuig’. Als de vos niet gezien wil worden, gaan wij hem niet zien. Wanneer ze in de duinen over voldoende voedsel beschikken zie je ze (gelukkig) ook niet, zoals nu al weken het geval is. Om ze nu te kunnen fotograferen moet je de verschillende territoria goed kennen en weten waar de 'tolerante' vossen jagen. Het vereist wat onderzoek en veel tijd. Ondanks dat is de kans om ze jagend tegen te komen best klein, dat maakt het weer een stuk spannender en leuker!